Epoka: Średniowiecze
Średniowiecze - epoka religijna, uduchowiona, kierująca myśl ludzką ku Bogu i pozaziemskim wartościom. Modny staje się temat śmierci (danse macabre). Dualizm wartości (podział na dobro i zło, niebo i piekło, duszę i ciało). Postrzeganie życia ludzkiego jako kruchego, przemijalnego, pełnego cierpień, rozdartego między wartościami niebiańskimi a ziemskimi (św. Augustyn).
Nazwa średniowiecze pochodzi z XVII w. Oznacza czas średni między starożytnością a renesansem.
Ramy czasowe:
W Europie średniowiecze trwało ok.1000 lat, tzn. od IV / V w. do XV w.
Ramy czasowe wyznaczają ważne momenty dziejowe:
W 395r. Cesarstwo Rzymskie podzieliło się na Zachodnio-rzymskie i Wschodnio-rzymskie.
Upadek Cesarstwa Zachodnio-rzymskiego nastąpił w roku 476r.
Upadek Konstantynopola 1453r.
Odkrycie Ameryki przez Kolumba - 1492r.
W Polsce średniowiecze trwało 500lat, od X do XV w.
966 - chrzest Polski, czasy Mieszka I.
1410r. bitwa pod Grunwaldem,
1450r.-J. Gutenberg odkrywa druk, zaczęły powstawać pierwsze drukarnie.
Symbole średniowiecza to krzyż i miecz.
Słowniczek - Feudalizm, Teocentryzm, Ascetyzm, Uniwersalizm, Alegoria, Styl Gotycki, Styl Romański, Hiperbolizacja, Scholastyka, Franciszkanizm, Tomizm, Augustynizm, Homiletyka, Misterium, Moralitet, Pieśń, Legenda, Apokryf, Historiografia, Hagiografia, Epika Rycerska, Parenetyczny, Dogmat, Wzór Rycerza, Wzór Władcy, Wiersz Sylabiczny, Wiersz Biały...
czytaj dalej » Bogurodzica - pieśń śpiewana dawniej w ważnych momentach życia narodów np. przez rycerzy polskich podczas Bitwy pod Grunwaldem.
Gatunek utworu: modlitwa, hymn, pieśń, prośba. Podmiot liryczny zbiorowy, o czym świadczą użyte słowa: nam, my, prosimy...
czytaj dalej » Lament świętokrzyski - "Lament świętokrzyski" - inne tytuły: "Żale Matki Boskiej pod krzyżem", "Posłuchajcie Bracia Miła". Utwór pochodzi z 2 połowy XV w. i należy do gatunku wypowiedzi lamentacyjnej tzw. Liryki żalu, skargi.
Podmiot liryczny to Matka Boska. Adresaci...
czytaj dalej » Pieśń o Rolandzie - Utwór pochodzi z gatunku średniowiecznych pieśni o czynach bohaterskich tzw. Chansons de deste, powstałych przed XI w.
Akcja rozgrywa się w XIII w., kiedy to Karol Wielki walczy z Saracenami...
czytaj dalej » Kwiatki Świętego Franciszka - Zbiór legend z życia świętego i jego towarzyszy. Zaczynają się hymnem, którego autorem jest św. Franciszek.
Hymn pochodzi z 1225r. a ukończony został s 1226r. Tytuł zapowiada pochwałę świata i Boga....
Św. Franciszek żył w latach 1182-1226. Właściwie nazywał się Gioranni Bernardone...
Cechy postawy franciszkańskiej: Pokora, ubóstwo, miłość do bliźniego, miłość do świata i przyrody...
czytaj dalej »
