lektury online

Ernest Hemingway

Ernest Miller Hemingway (ur. 21 lipca 1899 w Oak Park w stanie Illinois w USA, zm. 2 lipca 1961 w Ketchum w stanie Idaho) – pisarz amerykański, prozaik. Został laureatem Nagrody Pulitzera za opowiadanie "Stary człowiek i morze" w 1953 roku oraz Nagrody Nobla w dziedzinie literatury w roku 1954. Miał pięcioro rodzeństwa: cztery siostry i brata. Jego pierwsze utwory literackie powstawały już w szkole, gdzie był redaktorem szkolnej gazetki. Później, po ukończeniu szkoły został dziennikarzem gazety "Star" z Kansas City. Już w latach 20. należał do Awangardy Literackiej. W roku 1918 rozpoczął swoje podróże. Wbrew woli ojca chciał się zaciągnąć do armii amerykańskiej, jednak nie został przyjęty ze względu na stan zdrowia, zaciągnął się więc do Czerwonego Krzyża i poprzez Paryż znalazł się na froncie włoskim. 8 lipca 1918 roku wynosząc poszkodowanego żołnierza z linii frontu został ciężko ranny. Powrócił do Ameryki w 1920 i zaczął pracować dla gazety Toronto Star jako dziennikarz i korespondent zagraniczny. Tam poznał Morleya Callaghana, który także pracował jako początkujący reporter dla tej samej gazety. Obaj zamieszkali w paryskiej dzielnicy Montparnasse wraz z Francisem S. Fitzgeraldem i innymi artystami, którzy opuścili Stany Zjednoczone i zamieszkali w Europie. Pierwsze poważne próby literackie miały miejsce w latach 1920-1923; w tym czasie dziennikarstwo stanowiło jedyne źródło jego dochodów, poza sporadyczną pomocą zamożnych przyjaciół i okresowymi skromnymi czekami z funduszu odziedziczonego przez jego pierwszą żonę, poślubioną w 1921 roku, starszą od niego o osiem lat Hadley Richardson. Z Hadley miał syna, Johna Hadley Nicanor Hemingwaya, późniejszego ojca aktorek Margaux Hemingway i Mariel Hemingway. Był wówczas korespondentem dziennika "Toronto Star" w Europie, m.in. w Paryżu, Szwajcarii, Niemczech, Włoszech, Turcji (europejskiej części) i Hiszpanii. Uczestniczył jako dziennikarz m. in. w międzynarodowej konferencji ekonomicznej w Genui oraz w konferencji lozańskiej w 1922 roku. W 1922 roku udało mu się przeprowadzić wywiad z Mussolinim, wówczas jeszcze nie premierem, lecz tylko przywódcą partii faszystowskiej. W 1927 roku ożenił się po raz drugi z dziennikarką z "Vogue'a" poznaną w Paryżu, Pauliną Pfeiffer, która w następnych latach urodziła mu dwóch synów, Patricka i Gregory'ego. Rodzina mieszkała większą część roku w Key West. Pozwalało to Ernestowi dzielić czas między pisanie a ukochane sporty łowieckie. Oprócz codziennego wędkowania lub strzelania wyprawiał się przynajmniej raz do roku na dłuższy okres do Hawany na Kubę, by łowić grube ryby. Odbywał również stałe wyprawy myśliwskie na słabo zaludnione tereny górskie Wyomingu lub Montany i okazyjnie w okolice Piggott w stanie Arkansas, gdzie mieszkali jego nowi teściowie. W latach 1937-1938 był czterokrotnie w wojennej Hiszpanii w charakterze korespondenta z ramienia agencji NANA (North American Newspaper Alliance). Jedną z towarzyszek jego wypraw na front była późniejsza trzecia żona Hemingwaya, Martha Gellhorn, początkująca literatka, korespondentka "Collier's Weekly". Poznał ją rok wcześniej w Key West, w Madrycie nawiązali romans, w 1940 roku pobrali się. Brał udział w pierwszej wojnie światowej oraz w wojnie domowej w Hiszpanii po stronie republikanów. W czasie tej ostatniej poznał i zaprzyjaźnił się m.in. z gen. Karolem Świerczewskim. Jego pobyt w Hiszpanii zaowocował wydaniem w 1940 roku jednej z jego najbardziej znanych powieści Komu bije dzwon. Jego mottem przewodnim było "Należy dobrze walczyć, nawet w przegranej sprawie." Popełnił samobójstwo strzelając sobie w usta z dubeltówki. Są dwie tezy odnośnie do przyczyny tego zachowania: pierwsza - że chciał sam decydować o swoim losie i sam wybrać moment, kiedy to pożegna się z tym światem, natomiast druga - że osiągnął już wszystko, co mógł w życiu osiągnąć (był bogaty, sławny i szczęśliwy), więc mogłoby mu się przydarzyć już tylko nieszczęście, czego chciał uniknąć. Życie uważał za grę, którą wygrał i w odpowiednim momencie zakończył. Wydaje się jednak bardziej prawdopodobne, że samobójcza śmierć pisarza była wynikiem choroby afektywnej dwubiegunowej, zwanej dawniej psychozą maniakalno-depresyjną, na którą pisarz chorował. Fazie depresyjnej tej choroby towarzyszą często głębokie myśli o charakterze nihilistycznym, a także myśli samobójcze, które realizują się niekiedy w postaci działań autodestrukcyjnych. Większość dzieł Hemingwaya przetłumaczył na język polski Bronisław Zieliński, przyjaciel autora.

Streszczenia dzieł wybranego autora: